کارگاه آموزشی «آشنایی با نسخ خطی و تصحیح متون چاپ سنگی»

به گزارش پایگاه خبری قارتال نیوز، در ادامه برنامه های طرح «آفتاب کتاب»، کارگاه آموزشی «آشنایی با نسخ خطی و تصحیح متون چاپ سنگی» با حضور حجت الاسلام علی صدرایی خویی، نسخه پژوه و کتاب شناس برجسته کشور؛ دکتر ابوالفضل مرادی رستا، استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فرهنگیان تهران در سالن جلسات کتابخانه مرکزی آذربایجان‌غربی برگزار شد.

حجت الاسلام علی صدرایی خویی، نسخه پژوه و کتاب شناس برجسته کشور توضیحاتی پیرامون نسخ خطی و چالش های این حوزه ارائه داد و گفت: نسخه خطی، به آثاری دست نوشت روی کاغذهای دست ساز می‌گویند و تمامی ادیان، مذاهب، اقوام و تمدن ها، نسخه خطی دارند؛ ابعاد مختلف نسخه‌های خطی شامل ابعاد علمی، فرهنگی، هنری، اخلاقی، مذهبی، عرفانی و معنوی، نقش سازنده‌ای در ارتباط و گفتگو و تعامل دارد.

وی ادامه داد: نسخه‌های خطی منبع مهمی برای مطالعه گذشته علوم مختلف و سیر تحول آنهاست و در واقع نمایاناگر گذشته علمی و هویت تاریخی هستند.

این نسخه پژوه ضمن تأکید بر لزوم گردآوری، سازماندهی، تهیه شناسنامه و ثبت با حفظ هویت و مالکیت آنها، تصریح کرد: دارندگان نسخه های خطی شامل بخش خصوصی، مدارس حوزه علمیه، کتابخانه های عمومی، خانواده های شخصی، اماکن متبرکه و .. هستند و باید تدابیر لازم جهت ساماندهی آنها با حفظ مالکیت مادی و معنوی آنها اتخاذ گردد.

وی در ادامه، مطالبی پیرامون رویکردهای نوین در نسخ خطی، گردآوری، حفظ و نگهداری نسخ خطی، فهرست نویسی، مراجعه کنندگان و استفاده کنندگان نسخ خطی و چالش های این حوزه، بیان کرد.

در ادامه، ابوالفضل مرادی رستا، استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فرهنگیان تهران به تعریف چاپ، انواع چاپ و تاریخچه آن در ایران و جهان پرداخت و گفت: انتقال هر نوع نوشته، نقش و تصویر بر روی یک ماده یا متریال خاص در تیراژ بیشتر از یکی با شکل و فرم و مطلب یکسان را چاپ می گویند.

وی ادامه داد: چاپ سنگی در سال ۱۹۷۶ میلادی توسط آلمانی‌ها ابداع شد و روش کار چاپ سنگی بدین صورت است که تصاویر یا مطالب مورد نظر بر روی کاغذهای پلاستیکی مخصوص زردرنگ حک می شد و سپس بر سطح سنگ‌های مخصوص ساییده و داغ، انتقال داده می‌شد و با استفاده از اسید نیتریک، نوشته را روی سنگ برجسته می کردند.

این مدرس دانشگاه با اشاره به ضرورت پژوهش در نسخه‌های چاپ سنگی، تصریح کرد: نسخه‌های چاپ سنگی، در واقع نوعی نسخه خطی تکثیر شده هستند و به علت شمارگان اندک، گاهی جزو نسخه‌های منحصر به فرد تألیفات محسوب می شود؛ آشنایی با یافته ها و نظریات درج شده در آثار چاپ سنگی و تکمیل نقشه کامل تاریخ علوم اسلامی، از ضروریات تحقیق در مورد آنها است.

وی سخنان خود را با تعریف تصحیح آثار خطی و چاپ سنگی، مراحل، ضروریات، رویکردها و… پایان داد.

پرسش و پاسخ و معرفی آثار و پایگاه های اطلاعاتی حوزه نسخ خطی و چاپ سنگی، بخش پایانی این کارگاه بود.